Khi ly hôn, trẻ từ đủ 7 tuổi trở lên có quyền bày tỏ nguyện vọng về người trực tiếp nuôi. Ép trẻ khai theo cha mẹ gây hậu quả tâm lý và pháp lý nghiêm trọng.

1. Cơ sở pháp lý về việc lấy ý kiến trẻ khi ly hôn

Từ các quy định tại Bộ luật Tố tụng dân sự 2015, Luật Hôn nhân và gia đình 2014 và Nghị quyết 01/2024/NQ-HĐTP, có thể thấy rằng việc lấy ý kiến của trẻ từ đủ 07 tuổi trở lên là thủ tục bắt buộc khi Tòa án giải quyết tranh chấp quyền nuôi con.

Cụ thể:

– Khoản 3 Điều 208 BLTTDS 2015 yêu cầu Thẩm phán phải lấy ý kiến của trẻ từ đủ 7 tuổi trong các vụ án ly hôn hoặc thay đổi người nuôi con. Việc ghi nhận ý kiến phải được thực hiện theo cách thân thiện, phù hợp với tâm lý lứa tuổi, bảo đảm bí mật thông tin cá nhân và có thể mời cơ quan quản lý trẻ em tham gia khi cần thiết.

– Khoản 2 Điều 81 Luật HNGĐ 2014 khẳng định: khi cha mẹ không thỏa thuận được việc nuôi con thì Tòa án phải xem xét nguyện vọng của trẻ từ đủ 07 tuổi trở lên như một trong những căn cứ quyết định.

– Nghị quyết 01/2024/NQ-HĐTP tiếp tục nhấn mạnh rằng nguyện vọng của trẻ là một tiêu chí trong việc đánh giá “ quyền lợi về mọi mặt của con”. Đồng thời, Nghị quyết đặt ra các nguyên tắc nghiêm ngặt khi lấy ý kiến trẻ:

+ Phải tạo môi trường thân thiện, giúp trẻ nói lên mong muốn thật sự

+ Không được hỏi trước mặt cha mẹ để tránh tác động tâm lý

+ Tuyệt đối không ép buộc hoặc gây áp lực cho trẻ.

Từ các quy định trên, có thể thấy: lấy ý kiến trẻ từ đủ 7 tuổi là yêu cầu bắt buộc khi giải quyết vấn đề con chung sau ly hôn. Tòa án phải tuân thủ đầy đủ trình tự để đảm bảo nguyện vọng của trẻ được thể hiện tự nhiên, khách quan và không bị tác động.

2. Ý nghĩa của việc Tòa án hỏi ý kiến trẻ từ đủ 7 tuổi.

Việc lắng nghe ý kiến của trẻ mang giá trị pháp lý và nhân văn sâu sắc:

2.1. Bảo đảm quyền trẻ em được bày tỏ ý kiến

Trẻ em có quyền nói lên mong muốn của mình trong những vấn đề ảnh hưởng trực tiếp đến cuộc sống. Đây là nguyên tắc được ghi nhận cả trong pháp luật Việt Nam và Công ước quốc tế về quyền trẻ em.

2.2. Tạo thêm nguồn thông tin quan trọng cho Tòa án

Nguyện vọng của trẻ giúp Tòa đánh giá:

– Mức độ gắn bó của trẻ với từng người;

– Nhu cầu tâm lý và cảm xúc của trẻ;

– Môi trường nào giúp trẻ phát triển ổn định hơn.

2.3. Hạn chế việc xáo trộn cuộc sống của trẻ sau ly hôn

Khi hiểu rõ tâm tư của trẻ, Tòa án có thể đưa ra quyết định:

– Ít gây tổn thương nhất cho trẻ;

– Phù hợp với môi trường sống quen thuộc;

– Đảm bảo lợi ích lâu dài thay vì chỉ ưu tiên mong muốn ngắn hạn.

2.4. Nguyện vọng của trẻ không mang tính quyết định tuyệt đối.

Ý kiến của trẻ chỉ là một yếu tố trong nhiều yếu tố mà Tòa án phải xem xét. Điều kiện nuôi dưỡng thực tế, môi trường giáo dục, thời gian chăm sóc, sự ổn định tinh thần… đều được cân nhắc song song để tìm ra phương án tốt nhất cho sự phát triển của trẻ, không chỉ dựa vào cảm xúc nhất thời mà trẻ thể hiện.

3. Rủi ro khi cha mẹ ép trẻ trả lời theo ý mình.

Nghị quyết 01/2024/NQ-HĐTP của Hội đồng Thẩm phán TANDTC đã quy định rất cụ thể về cách thức lấy ý kiến của trẻ từ đủ 07 tuổi trong các vụ án ly hôn có tranh chấp quyền nuôi con. Theo đó, Tòa án phải đảm bảo:

– Việc hỏi ý kiến diễn ra trong môi trường thân thiện, phù hợp với tâm lý và mức độ phát triển của trẻ;

– Không được hỏi trước mặt cha hoặc mẹ để tránh trẻ bị chi phối;

– Và đặc biệt, tuyệt đối cấm mọi hình thức ép buộc, định hướng, đe dọa hoặc gây sức ép đối với trẻ.

Tuy vậy, trong thực tế, không ít cha mẹ vì qua mong muốn được nuôi con mà tìm cách tác dộng đến trẻ như: hướng dẫn trẻ nói theo “ kịch bản”, hứa hẹn lợi ích, gây áp lực tinh thần hoặc thậm chí đe dọa khiến trẻ sợ hãi. Những hành vi này không chỉ vi phạm nguyên tắc bảo vệ quyền trẻ em mà còn gây hậu quả nghiêm trọng:

– Trẻ dễ rơi vào trạng thái căng thẳng, hoang mang, cảm giác bị buộc phải “chọn bên”;

– Tổn thương tâm lý kéo dài, ảnh hưởng đến hình thành nhân cách và mối quan hệ với cha hoặc mẹ;

– Nguyện vọng của trẻ không còn phản ánh mong muốn thực sự, khiến Tòa án khó đánh giá chính xác môi trường sống phù hợp nhất.

Liên hệ tư vấn pháp luật: Công Ty Luật Hà Châu

📞 Hotline: 096 432 1234
📧 Email: luathachau@gmail.com
🌐 Website: luathachau.vn | luatsuquangbinh.vn | luatsuquangtri.net

📍 Trụ sở chính: Số 02H, đường Vũ Quang, phường Thành Sen, tỉnh Hà Tĩnh
📍 Chi nhánh Quảng Trị: Số 169 Lý Nam Đế, phường Đồng Hới, tỉnh Quảng Trị
📍 Chi nhánh Nghệ An: Số 88 Phạm Đình Toái, phường Vinh Phú, tỉnh Nghệ An
📱 Fanpage: Luật Hà Châu – Luật Sư Tư Vấn Pháp Luật Trực Tuyến
🎥 YouTube: @luathachau_luatsuhatinh2269
🎵 TikTok: @luathachau4
#luatsuChieu #luatsu #LuatsuHaTinh #LuatsuNgheAn #LuatsuQuangBinh #LuatsuQuangTri #LuatHaChau #tranhchapnuoicon #ykientrenho #nuoicon #phapluatgiadinh #quyenuutiencuatre