Ngày 10/12/2025, Quốc hội đã thông qua Luật Xây dựng năm 2025 (Luật số 135/2025/QH15), thay thế và hoàn thiện nhiều quy định quan trọng về hoạt động đầu tư xây dựng. Luật này chính thức có hiệu lực từ ngày 01/7/2026, trong đó Điều 17 quy định rõ về phân loại dự án đầu tư xây dựng – nội dung có ý nghĩa nền tảng trong quản lý, thẩm quyền quyết định đầu tư, trình tự thủ tục và trách nhiệm pháp lý của các chủ thể tham gia dự án.

Phân loại dự án đầu tư xây dựng từ 01/7/2026 theo Luật Xây dựng 2025

1. Phân loại dự án đầu tư xây dựng theo hình thức đầu tư

Theo khoản 1 Điều 17 Luật Xây dựng 2025, dự án đầu tư xây dựng được phân loại theo hình thức đầu tư, bao gồm 04 nhóm sau:

1.1. Dự án đầu tư công

Đây là các dự án sử dụng vốn đầu tư công theo quy định của pháp luật về đầu tư công, do Nhà nước quản lý, quyết định chủ trương và tổ chức thực hiện. Nhóm dự án này tiếp tục chịu sự điều chỉnh đồng thời của Luật Xây dựng 2025 và Luật Đầu tư công.

1.2. Dự án PPP (đối tác công tư)

Dự án đầu tư xây dựng theo phương thức đối tác công tư (PPP) thực hiện theo pháp luật về PPP, đồng thời áp dụng các quy định tương ứng của Luật Xây dựng 2025 trong quá trình khảo sát, thiết kế, thi công và quản lý chất lượng công trình.

1.3. Dự án sử dụng chi thường xuyên từ ngân sách nhà nước

Luật Xây dựng 2025 bổ sung và làm rõ nhóm dự án:

“Dự án sử dụng chi thường xuyên từ ngân sách nhà nước, vốn ngân sách nhà nước khác không thuộc phạm vi điều chỉnh của pháp luật về đầu tư công nhưng thực hiện theo các quy định đối với dự án đầu tư công tại Luật này”.

Quy định này có ý nghĩa quan trọng trong việc chuẩn hóa quản lý xây dựng đối với các dự án sử dụng ngân sách nhưng không phải là dự án đầu tư công theo nghĩa truyền thống.

1.4. Dự án đầu tư kinh doanh

Bao gồm:

+ Dự án đầu tư xây dựng thuộc phạm vi điều chỉnh của pháp luật về đầu tư;

+ Các dự án đầu tư xây dựng khác không thuộc các trường hợp nêu trên.

Luật Xây dựng 2025 chính thức thống nhất cách gọi “dự án đầu tư kinh doanh”, tạo cơ sở pháp lý rõ ràng để áp dụng thủ tục xây dựng cho khu vực tư nhân.

2. Phân loại dự án đầu tư xây dựng theo quy mô, mức độ quan trọng

Theo khoản 2 Điều 17 Luật Xây dựng 2025, dự án đầu tư xây dựng được phân loại theo quy mô, mức độ quan trọng, bao gồm:

2.1. Dự án quan trọng quốc gia

Là các dự án có tầm ảnh hưởng lớn đến kinh tế – xã hội, môi trường, quốc phòng, an ninh, do Quốc hội quyết định hoặc chấp thuận chủ trương đầu tư theo quy định của pháp luật có liên quan.

2.2. Dự án nhóm A, B, C

Việc phân loại dự án nhóm A, nhóm B, nhóm C tiếp tục căn cứ theo tiêu chí của pháp luật về đầu tư công, bảo đảm sự thống nhất giữa Luật Xây dựng và Luật Đầu tư công trong quản lý nhà nước.

Phân loại này là căn cứ quan trọng để xác định:

– Thẩm quyền quyết định đầu tư;

– Trình tự, thủ tục chuẩn bị và thực hiện dự án;

– Yêu cầu về quản lý chi phí, tiến độ, chất lượng.

3. Phân loại dự án đầu tư xây dựng theo mục đích, công năng phục vụ

Theo khoản 3 Điều 17, dự án đầu tư xây dựng còn được phân loại theo mục đích, công năng phục vụ.

Khoản 4 Điều 17 giao Chính phủ quy định chi tiết nội dung này, đồng thời quy định việc phân loại để quản lý hoạt động xây dựng đối với:

– Dự án sử dụng vốn hỗ trợ phát triển chính thức (ODA);

– Dự án sử dụng vốn vay ưu đãi của nhà tài trợ nước ngoài.

Đây là cơ sở pháp lý để ban hành các nghị định hướng dẫn chuyên sâu, phù hợp với thông lệ quốc tế và yêu cầu của nhà tài trợ.

4. Quyền và nghĩa vụ của chủ đầu tư dự án xây dựng từ 01/7/2026

Bên cạnh phân loại dự án, Luật Xây dựng 2025 cũng quy định rõ quyền, nghĩa vụ và trách nhiệm của chủ đầu tư, được xác định tại Điều 40.

4.1. Quyền của chủ đầu tư

Chủ đầu tư có các quyền cơ bản như:

– Lập dự án, thiết kế, thẩm tra thiết kế xây dựng, khảo sát xây dựng theo quy định;

– Lựa chọn, ký kết hợp đồng xây dựng với các nhà thầu tư vấn, nhà thầu thực hiện;

– Tổ chức lập và quản lý dự án đầu tư xây dựng;

– Các quyền khác theo quy định của pháp luật.

4.2. Nghĩa vụ và trách nhiệm của chủ đầu tư

Chủ đầu tư phải thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ, trong đó đáng chú ý gồm:

– Lựa chọn nhà thầu tư vấn có đủ năng lực, kinh nghiệm;

– Xác định rõ yêu cầu, nhiệm vụ lập dự án, khảo sát, thiết kế, thẩm tra thiết kế;

– Cung cấp đầy đủ thông tin, tài liệu cho các nhà thầu;

– Tổ chức nghiệm thu, lưu trữ hồ sơ dự án;

– Thực hiện đúng hợp đồng xây dựng, bồi thường thiệt hại khi vi phạm;

– Kiểm tra, giám sát và định kỳ báo cáo tình hình thực hiện dự án;

– Chịu trách nhiệm trước pháp luật và người quyết định đầu tư về kết quả thực hiện dự án.

5. Hiệu lực thi hành của Luật Xây dựng 2025

Luật Xây dựng 2025 có hiệu lực từ ngày 01/7/2026.
Riêng Khoản 2, khoản 3 Điều 43; Điều 71; Khoản 3, 4, 5 Điều 95 có hiệu lực thi hành từ ngày 01/01/2026.

Việc quy định rõ phân loại dự án đầu tư xây dựng ngay trong Luật Xây dựng 2025 giúp:

– Thống nhất cách áp dụng pháp luật giữa các loại hình đầu tư;

– Giảm xung đột pháp lý giữa Luật Xây dựng, Luật Đầu tư công, Luật PPP;

– Tăng tính minh bạch và trách nhiệm của chủ đầu tư trong toàn bộ vòng đời dự án.

Đây là một trong những nội dung cốt lõi mà các chủ đầu tư, ban quản lý dự án, doanh nghiệp xây dựng và cơ quan quản lý nhà nước cần đặc biệt lưu ý khi Luật Xây dựng 2025 chính thức có hiệu lực.

Xem thêm: ĐIỀU CHỈNH DỰ ÁN ĐẦU TƯ VÀ THỦ TỤC ĐIỀU CHỈNH DỰ ÁN ĐẦU TƯ

Liên hệ tư vấn pháp lý – Công Ty Luật Hà Châu

Quý khách hàng có nhu cầu tư vấn hỗ trợ pháp lý xin vui lòng liên hệ:

📞 Hotline: 096 432 1234
📧 Email: luathachau@gmail.com
🌐 Website: luathachau.vn | luatsuquangbinh.vn | luatsuquangtri.net

📍 Trụ sở chính: Số 02H, đường Vũ Quang, phường Thành Sen, tỉnh Hà Tĩnh
📍 Chi nhánh Quảng Trị: Số 169 Lý Nam Đế, phường Đồng Hới, tỉnh Quảng Trị
📍 Chi nhánh Nghệ An: Số 88 Phạm Đình Toái, phường Vinh Phú, tỉnh Nghệ An
📱 Fanpage: Luật Hà Châu – Luật Sư Tư Vấn Pháp Luật Trực Tuyến
🎥 YouTube: @luathachau_luatsuhatinh22